"Biz ki Melik-i Turan, Emîr-i Türkistan'ız, Biz ki Türk oğlu Türk'üz,
Biz ki milletlerin en kadîmî ve en ulusu Türk'ün başbuğuyuz!"
EMİR TİMUR

Azärbaycandan xäbärsizlär dä bizi ittiham edir…

8 Apr 2015 | Göndərən: | Bölmələr: AZÄRBAYCAN, Baş Yazı, Köşe Yazıları, Yazılar
Azär Häsrät

Azär Häsrät

Azär Häsrät, azer@azerhasret.com

Yatırlar, dururlar, yuxuda nä görürlärsä, bir bäyanat verib Azärbaycanda insan haqlarının durumundan narahat olduqlarını dilä gätirirlär. Soruşanda da ki, hansı haqdan, nädän danışırsınız, mälum şäxslärin mälum yalanlarına istinad edirlär. Äslindä isä özlärinin tälimatları ilä gündä bir bäyanat yayan täşkilatların iddialarına äsaslandıqlarını deyirlär, yäni öz “ustanovkalarını” leqallaşdırırlar.

Bugünlärdä dä belä bir hadisä baş vermişdi. Avropa Jurnalistlär Federasiyasının baş katibi Rikardo Gutyerres mänä sübut etmäyä çalışırdı ki, Azärbaycan az qala bütün jurnalistläri häbsdä saxlayır. Ölkädä färqli fikirlärä dözümsüzlük var, tänqidä yol verilmir. Häbsdä olanların adlarını sadalamasını istädiyimdä isä mänä mälum şäxslärin mälum siyahılarına baxmağı mäslähät gördü. Yäni bir näfärin belä adını çäkä bilmädi. Qeyd edim ki, Twitter üzärindä baş tutmuş bu müzakirämiz sonucu bir daha bu qänaätä gäldim ki, Azärbaycanı hädäf alanlar üçün faktın äsaslılığı önämli deyil. Äsas odur ki, hardansa eşitdikläri yalanları belä tirajlayıb ölkämizi qaralamağa imkan tapsınlar.

İndi dä adını kimsänin eşitmädiyi hansısa alyans belä bir iddiayla çıxış edib. İdman vä İnsan Haqları Alyansı adlı bu yeni qurum yumurtadan çıxan kimi ilk bäyanatını Azärbaycana ünvanlayıb. Bäs, sän demä, Azärbaycan 1-ci Avropa Oyunlarına milyardlarla pul xärcläyir, amma insan haqlarını pozurmuş!

Açığı, uzun illärdir beynälxalq täşkilatlarla işläyän birisi kimi belä bir alyans haqqında heç nä eşitmädiyimä görä bir qädär päjmürdä olmuşdum. Amma sonra biländä ki, bu täptäzä bir qurumdur vä faktiki olaraq Azärbaycandan başqa heç bir ölkäylä bağlı açıqlaması yoxdur, barmağımı dişlädim. Demäli, başqa yönlärdän hücum edänlär ämällärinin faydasızlığını görüb indi dä yeni bir cäbhä açıblar. Bäli, mähz yeni bir cäbhä. Ona görä dä kiçik bir araşdırma aparıb hücum edänlärin bu vaxta qädär Azärbaycanla bağlı nä etdiklärini öyränmäyä çalışdım. Necä ki, bir zamanlar ermänipäräst “People in Need” adlı Çexiya täşkilatı yatıb-yatıb birdän Azärbaycanda insan haqlarının qayğısına qalmağa başlamışdı, bu alyansda birläşänlär dä o qäbildändir.

Alyansın Azärbaycanla bağlı mäktubunda ona üzv täşkilatların adları belä sadalanır: Amnesty International, Human Rights Watch, FIFPro – World Players’ Union, Football Supporters Europe, Supporters Direct Europe, Terre des Hommes vä Transparency International Germany.

Bäziläri tanış olsa da äksäriyyätinin adını män belä ilk däfä görüräm. Amnesty International, Human Rights Watch vä Transparency International istisna olmaqla yerdä qalan täşkilatlar haqqında Azärbaycan insanının da bilgisiz olduğuna qäti şübhä etmiräm. Elä isä iddia oluna bilär ki, bizim bilmämäyimiz o täşkilatların heç dä Azärbaycana yabançı olduğu anlamına gälmäz. Neynäk, o zaman faktlara müraciät edäk.

Terre des Hommes (“İnsanların planeti” kimi tärcümä etmäk olar – A.H.) adlı täşkilatı araşdırdıq. Täbii ki, missiyasıyla da maraqlandıq. 1960-cı ildä İsveçrädä fäaliyyätä başlamış bu täşkilat uşaq hüquqlarıyla mäşğul olur. Olsun, yaxşıdır. Sonra da täşkilatın saytında Azärbaycanı axtardım. Bir kälmäyä belä rast gälinmir! Hätta 1-ci Avropa Oyunlarıyla bağlı mäktubun mätni belä yoxdur o saytda! Amma sözümüz onda deyil. Sadäcä sual etmäk istärdim ki, Ermänistanın Dağlıq Qarabağ vä ätrafını işğalı sırasında öldürülän Azärbaycanlı uşaqların taleyi necä olub da bu täşkilatın diqqätini bu vaxta kimi cälb etmäyib? Yaxud da illärlä qaçqın çadırlarında yaşayan uşaqlarımız necä, onların diqqätini çäkmäyib? Haqlı sualdır, deyilmi? Uşaq hüquqlarını qoruduğunu iddia edän beynälxalq täşkilat necä olub ki Azärbaycanın başına gätirilän bu qädär faciäyä hälä dä reaksiya vermäyib, amma nä olubsa birdän-birä silkinib, ayağa qalxıb ki, bäs, Avropa Oyunlarına milyardlarla (bu da äsassız iddiadır – A.H.) pul xärcläyän Azärbaycan yaşlı ämiläri, xalaları häbsdä saxlayır. Uşaqları demir ha, yaşlı-başlı insanları näzärdä tutur.

World Players’ Union (Dünya Oyunçular İttifaqı) adlı täşkilatın da saytında ölkämizlä bağlı mänfi heç näyä rast gälinmir. Cämi iki xäbärdä Azärbaycanın adı keçir ki, onlar da xarici futbolçuların bizim ölkädä oynadığı haqqında iki cümlädir. Yäni bu täşkilatın Azärbaycanla bağlı heç bir därdi yox!

Football Supporters Europe (Avropa Futbol Täräfdarları) täşkilatı da Azärbaycanı heç vaxt yad etmäyän qurumlardan daha biridir. Täşkilatın saytında apardığımız araşdırma göstärir ki, yalnız bu ilin fevralında, yäni İdman vä İnsan Haqları Alyansı qurulduqdan sonra bu täşkilat Azärbaycanın adını eşitmäyä başlayıb.

Supporters Direct Europe (Avropa Yönlü Dästäkçilär) adlı qurum da heç vaxt Azärbaycanın adını belä çäkmäyib. Yalnız nä vaxtsa AFFA-nın keçirdiyi bir seminar haqqında xäbär istisnadır.

Yäni anlaşılan odur ki, adı çäkilän täşkilatlar heç bir zaman Azärbaycanla bağlı nä bir iş görmäyib, nä dä bir açıqlama yaymayıb. Bäs indi nä oldu ki bunlar birdän-birä ayılıb Azärbaycanda insan haqlarının “pozulduğundan” narahatlıq keçirdilär?

Hälä män Beynälxalq Şäffaflıq Täşkilatı Almaniya bölmäsini (Transparency International Germany) demiräm. Bu täşkilatdan soruşmaq lazımdır ki, niyä Almaniyanın Frankfurt şähärindä Avropa Märkäzi Bankının täkcä bir binası üçün bu yaxınlarda xärclänmiş 1,3 milyard avronun sorğu-sualını etmir, amma Azärbaycanda Avropa Oyunlarına milyardlarla pul xärcländiyi kimi äsassız iddialara qoşulur?

Niyä alyansdakı digär täşkilatlar bu il martın 18-dä Frankfurtda sözügedän binanın açılışına etiraz edän nümayişçilärin qanına qältan edilmäsinä, bir gündä 400-däk insanın häbsinä heç bir münasibät bildirmädi? Özälliklä dä Beynälxalq Şäffaflıq Täşkilatı Almaniya bölmäsinin bunu etmäsi lazım idi axı. Çünki ortada häm korrupsiya şübhäläri, häm dä açıq vä kobud insan haqları pozuntuları vardı. Olay da Almaniyada baş verib. Missiyası Almaniyayla bağlı olan bir täşkilatın mähz bu mäqamda häräkätä keçmäsi gäräk deyilmiydi? Konkret olaraq Almaniyada fäaliyyät göstärän bu täşkilat necä olur ki, burnunun ucunda baş veränläri görmäzlikdän gälir, amma uzaq Azärbaycanda kimlärinsä uydurduğu hansısa milyardların xärclänmäsindän danışır?

Bu sualların cavabını, äslindä, här käs, hätta o kampaniyaçıların özläri dä yaxşı bilirlär. Necä ki, Prezident İlham Äliyev martın 19-da Novruz şänliklärindäki çıxışında qeyd etmişdi, bunlar sadäcä Azärbaycanın uğurlarını häzm edä bilmirlär. Bizi maraqlandıran sualları elä cänab Prezident dä dilä gätirir: “Olimpiya Oyunlarını keçirmäk üçün yeddi il vaxt verilir. Biz isä cämi iki il yarıma bunu edirik vä än aşağı büdcä ilä bunu edirik. Dünän Avropanın märkäzindä nümayişçilärin etirazına säbäb bir binanın inşası olmuşdur. Bizim bütün Avropa Oyunlarına hazırlıq işlärinä xärclädiyimiz väsait bir binaya xärclänib. Bäs haradadır Transparency International? Niyä bu işlärdä öz sözünü demir? Avropada näqliyyatla bağlı bir infrastruktur obyekti var. On ildir inşa edilir. Bizim Avropa Oyunlarının hazırlanmasına xärclädiyimizin ikiqatı qädär oraya pul xärclänib, hälä ki, tikintisi qurtarmayıb. Bäs niyä bu barädä danışmırlar? Niyä bu barädä yazmırlar? Bu, ritorik suallardır. Ancaq biz bu sualları vermäliyik vä veririk”.

Bäli, elä Prezidentin bu sualları da här şeyä aydınlıq gätirir. Azärbaycanın uğurlarını häzm edä bilmirlär, häzm etmäk istämirlär. Üstälik, öz ölkälärindäki insan haqları problemlärindän diqqäti yayındırmaq, beynälxalq ictimai räyi mäşğul etmäk üçün ikidä bir Azärbaycan kimi ölkäläri hädäf alırlar. Bu yolla häm pul qazanır, işlädiklärinin görüntüsünü yaradır, häm dä Qärb ictimaiyyätinin diqqätini “daha dähşätli” rejimlärä yönältmäyä çalışırlar. Amma zamanla här şey aydınlığa qovuşur vä bunların äsassız iddiaları faş olur. Hätta o däräcädä ki, Avropa strukturlarının önämli şäxsläri belä artıq Avropada, Qärbdä insan haqlarının bärbad hala gälmäsindän danışmağa başlayıb.

Avropa Şurasının insan haqları komissarı Nils Muiznieksin bu yaxınlarda häyäcan täbili çalması da ondan xäbär verir. Adam açıq mätnlä deyir ki, “Avropa Birliyindä uşaqların durumu narahatlıq doğurur: miqrant uşaqlar häbs edilir, miqrasiya proseslärindä äsas hüquqlar inkar olunur vä ädliyyä sistemi uşaqlara münasibätdä heç dä ädalätli deyil”. İndi sual olunur: Azärbaycanda Avropa Oyunlarına xärclänän pulun därdini çäkän Terre des Hommes niyä birbaşa öz missiyasına aid olan bu mäsäläyä heç bir reaksiya vermir?

Qeyd etdiyimiz kimi, bu qäbildän olan täşkilatlar gerçäk ädalät axtarmır. Onlar birmänalı olaraq bäzi çevrälärin älindä alätdän başqa bir şey deyil. Azärbaycan kimi qısa müddätä öz ayaqları üstündä dayanmağı bacarmış ölkäläri gözdän salmaq üçün. Amma bunlar unudur ki, “çax-çax baş ağrıtsa da däyirman öz işindädir”. Necä ki, “Avroviziya” mahnı yarışması zamanı olmuşdu.

Bütün bunlardan belä anlaşılır ki, hämin dairälär köhnä metodlardan bährälänäräk “Avroviziya”ya qarşı kampaniyanı täkrarlamağa çalışırlar. Necä deyärlär, insan hüquqları täşkilatları ilä idman qurumlarının sintezindän ibarät “alyans” yaratmaqla l-ci Avropa Oyunlarını siyasiläşdirirlär.

Olsun. 2010-cu ildä dä Qärb QHT-lärindän ibarät Azärbaycan üzrä Beynälxalq Täräfdaşlıq Qrupu yaratmışdılar. Azärbaycandan qovulan Rebekka Vinsent adlı birisi här gün bir beynälxalq täşkilatın qarşısında aksiya täşkil edirdi. İndi dä İdman vä İnsan Haqları Alyansı yaradıblar, qalır yeni bir Rebekka Vinsent tapmaq. Amma ritorik bir sual vermäk istärdim: 2012-ci ildä bu “qara piar” kampaniyası ilä nä äldä etdilär ki, indi dä nä qazanalar?

Qaynaq: QafqazInfo.az

Oxunma sayı: 2556

Şərhinizi əlavə edin